სარფი

განახლებულია 26.02.2021

აჭარის სოფელი ბათუმიდან 16 კილომეტრში, რომელიც ცნობილია შესანიშნავი პლაჟით და საქართველო-თურქეთის საზღვრის სახმელეთო გამშვებ პუნქტით. ლაჟვარდისფერი ზღვის სიწყნარე და სამკურნალო ჰაერი მუდმივად იზიდავს დამსვენებლებს. აქედან უჭირთ შეიძლება თურქეთში მოხვედრა.

დასვენების თავისებურება

მთიანი პეიზაჟებიანი პლაჟებით შეუძლია ილაყოს სარფი და მახლობლად მდებარე სოფლები, ქვარიათი და გონიო. სახელმძღვანელოებში მას რეკლამირებენ, როგორც პლაჟს თურქეთის მეჩეთებზე ხედით. სიმართლე გითხრათ, მეჩეთი აქ მხოლოდ ერთია ხილული, მაგრამ ის ყველაზე უკეთ ადასტურებს, რომ მეზობელ ქვეყანამდე სიტყვიერად ხელის გაწვდენაა: რეგულარულად, დღეში ხუთჯერ, ისმის იქაური მოლას "გალობა". ადგილობრივი მაცხოვრებლები მიეჩვიენ, ხოლო დამსვენებლებს ეს "ეგზოტიკას" უმატებს. სარფის გამშვები პუნქტი პირდაპირ დასახლების კიდესთანაა განლაგებული. თურქეთში შესაძლებელია ფეხით მისვლა. სარფის გამშვები პუნქტის გავლა თურქეთში სტანდარტის ერთი საათიდან რამდენიმე საათამდე გრძელდება, საზღვრის რიგებიდან გამომდინარე. სარფში ყოფნისას თქვენ სრულად გრძნობთ, რომ საზღვრისპირა ქალაქში იმყოფებით. ხომ მთელი სამგზავრო და სატრანსპორტო ნაკადი გადის ძირითადი გზით, რომელიც საცხოვრებელ მასივს პლაჟისგან გამოყოფს.

სარფის პლაჟი

ლოდიანი პლაჟი, რომლის სიგრძე დაახლოებით 600 მეტრია, ნახევარმთვარის ფორმისაა, რაც სიმბოლურია, თურქეთის წითელ დროშაზე თეთრი ნახევარმთვარის გათვალისწინებით. წყალი იმდენად სუფთა და გამჭვირვალეა, რომ ფსკერზე ყოველი კენჭი ჩანს, და ასეთი უჩვეულო ფირუზისფერ-ლაჟვარდისფერი ფერისაა, რომ წარმოიქმნება აზრები შავი ზღვის სახელწოდების შეუსაბამობის შესახებ. მაგრამ ბავშვებიანი დამსვენებლები აუცილებლად უნდა გაითვალისწინონ, რომ წყალმცენარე მხოლოდ წყლის ზედაპირის ვიწრო ნაწილზეა, სიღრმე დაახლოებით ოთხი მეტრის შემდეგ უკვე ადამიანის ზრდისაა - ეს საერთო მომენტია აჭარის პლაჟებისთვის.

დამსვენებლები, რომლებმაც მრავალი ქართული პლაჟი გამოიკვლიეს, აქაურს ერთ-ერთ საუკეთესოდ თვლიან. განსაკუთრებით კი ღირს ადგილობრივი მაცხოვრებლების აზრის ნდობა, რომლებიც სწორედ აქ პლაჟზე მოდიან (მათ შორის ბათუმიდან მისი გრძელი სანაპირო ზონით).

საბჭოთა კავშირის დროს ეს იყო დახურული საზღვრისპირა ტერიტორია, უშვებდნენ მხოლოდ სოფლის მაცხოვრებლებს, გარეშე ადამიანებს სპეციალური ნებართვა სჭირდებოდათ. ხოლო ბოლო ოცდახუთი წლის განმავლობაში აქ შესვლა ღიაა. აქ შეგიძლიათ შეხვდეთ ბევრ უცხოელს ახლო (სომხეთი, აზერბაიჯანი, თურქეთი) და შორეული საზღვარგარეთიდან.

თუმცა სანაპირო ხაზზე მარკირება არ არის, მაგრამ "მხარ არ ჩამომდგარი თვალი" საზღვრის მცველების ორივე მხრიდან და მოსიარულე სანაპირო დაცვის კატარღა მკაცრად აკონტროლებს წესრიგის დაცვას. "დაარღვევ" მას შეუძლიათ მხოლოდ დელფინებს, რომლებიც ზოგჯერ სანაპიროს უახლოვდებიან. მაშინ გექნებათ საბედნიეროდ დაინახოთ მცირე სპექტაკლი ამ საოცარი ცხოველების შესრულებით.

სარფის ღირსშესანიშნაობები

მთავარი ღირსშესანიშნაობაა საზღვრის საკონტროლო-გამშვები პუნქტი. ქართული მხრიდან ეს თავისებური, შეიძლება ითქვას, ფუტურისტული ნაგებობაა. ზოგიერთი ხედავს მის ფორმაში ერთმანეთს შემოსულ ტალღებს, ხოლო უმრავლესობა - "გასაღებს ევროპაში". შემთხვევითი არ არის, რომ საქართველოს სახელმწიფო დროშასთან ერთად ევროკავშირის ნაჭრიც ფრიალებს.

700 მეტრში, ბათუმისკენ მიმავალ ტრასაზე, მდებარეობს ანდრია პირველწოდებულის ძეგლი. გადმოცემის მიხედვით, სწორედ მან ააშენა პირველი მართლმადიდებლური ტაძარი საქართველოში და სულიერ ხარისხში აყენა პირველი მღვდლები. ქანდაკების ზომები შთამბეჭდავია, ხოლო პირდაპირ გვერდით - ჩანჩქერია.

თითქმის პლაჟთან ახლახან აშენდა ანდრია პირველწოდებულის ტაძარი.

უდავოდ, ზოგიერთი მინუსად მიიჩნევს დატვირთული საბაჟოს არსებობას და თითქმის მუდმივ მანქანების რიგს ტრასაზე, რომელიც პირდაპირ პლაჟზე გადის. დამსვენებლების მზერა ძირითადად ზღვისკენაა მიმართული, მაგრამ დატვირთული გზის გადაკვეთა მოუწევთ. სარფის შესანიშნავ ადგილად დასასვენებლად დახასიათება არ გამოვა სწორედ საზღვართან განლაგების გამო, მაგრამ რამდენიმე დღით გაჩერება სავსებით შესაძლებელია.

გასართობი

სარფი ნაკლებად შეეფერება წყნარი საოჯახო დასვენებისთვის ზღვაზე. პლაჟი ჩრდილოეთ ნაწილში ეყრდნობა მცირე კლდოვან უბანს. კლდეებიდან ხტომა ძალიან პოპულარული გასართობია მამაცებისთვის.

კლდეები ყოფს სარფის და ქვარიათის პლაჟურ ზონებს, სანაპიროთი შესაძლებელია ფეხითაც მისვლა. იქ განლაგებულია ჯერჯერობით ერთადერთი საქართველოში დაივინგ-ცენტრი "კონკორდი", რომელიც წარმოადგენს შესაძლებლობებს შესანიშნავად დროის გასატარებლად წყალქვეშა ცურვისა და ფოტო ნადირობის მოყვარულებისთვის.

აკვატორიაში სპეციალურად ჩაძირეს რამდენიმე გემი, რომლებიც ახლა ემსახურებიან ხელოვნურ რიფებს ზღვის მაცხოვრებელთა პოპულაციებისთვის. აგრეთვე შესწავლილია გრძელი წყალქვეშა ქვიანი უბანი, სახელწოდებით "ქვის ხეივნები". ნებისმიერ მსურველს შეეძლება განახორციელოს საცდელი ჩაძირვა კვალიფიციური დაივინგ-ინსტრუქტორის თანხლებით.

შეძლებენ ჩაერთონ საყვარელ საქმეში მეთევზეებიც: მცოდნეები გვირჩევენ შესანიშნავ ზღვის თევზაობას.

შესაძლებელია ქირაობით აიღოთ სკუტერები, წყლის ველოსიპედები, "ბანანები" და გაიარეთ სანაპიროს გასწვრივ.

ინფრასტრუქტურა აბსოლუტურად ვარგისია დასვენებისთვის: პირდაპირ სანაპიროზე განლაგებულია რამდენიმე კოლორიტული კაფე, ჩალით გადახურული, არის მაღაზიები და კაფეები სოფლის ტერიტორიაზე. რა თქმა უნდა, გასართობი დაწესებულებები ცოტაა და მათ შორს აქვთ ბათუმის ფეშენებელურობამდე, მაგრამ ხომ ბათუმი ახლოსაა, ასე რომ "სანახაობებზე" შეგიძლიათ იქ სიარული, თუნდაც ყოველდღე.

როგორ მივიდეთ სარფში

თბილისის მოედნიდან ბათუმში ყოველ 10 წუთში გადის მარშრუტკები, ღირს 1 ლარი, მოგზაურობა გაგრძელდება 20-25 წუთს. ან ტაქსი - დაახლოებით 25 ლარი.

საცხოვრებელი

არსებობს ოთხი დიდი სასტუმრო და ბევრი კერძო სახლი, რომლებიც სტუმრებს იღებენ. ზოგიერთი - სანაპიროზე, სხვები - მთის ფერდობზე. თავიდან შეიძლება აბნიოს ვიწრო ქუჩები და საკმაოდ რთული აღმართი, მაგრამ ადგილობრივი მაცხოვრებლები გიჩვენებენ "საიდუმლო ბილიკებს", რომლებიც რამდენიმე წუთში საშუალებას მოგცემთ ზღვამდე მისვლის. ზოგიერთი სტუმართმასპინძელი სახლი პირდაპირ საზღვართან მდებარეობს და მხოლოდ ეკლიანი საზღვრის ბადეთია გამოყოფილი.

კლიმატი

საცურაო სეზონში (ივნისი - სექტემბერი) სანაპირო ზონაში წყლის ტემპერატურა საშუალოდ 25 გრადუსს შეადგენს. მთები იცავს აჭარას ცივი ჰაერის მასებისგან, ამიტომ კლიმატი რბილი და თბილია, სუბტროპიკული. სოფელი ჩაძირულია მწვანეში, ბაღებში უამრავი ფორთოხალი და კაკალია. ზღვისა და მთის ჰაერის შერწყმა იძლევა შესანიშნავ გამაჯანსაღებელ ეფექტს, სასარგებლოს სასუნთქი ორგანოების, გულ-სისხლძარღვთა და ნერვული სისტემის დაავადებებისას.

ექსკურსიები სარფიდან

შოპინგი თურქეთში

საზღვარი ყოფს სოფელსა და სანაპირო ზონას ორ ნაწილად: თურქული მხრიდან ეს უკვე Sarp (სარპი)ა. და თუმცა პოპულარულ სიმღერაში გასული საუკუნის ისეიოდა: არ გვჭირდება თურქული ნაპირი..., მაგრამ მაინც საინტერესოა. და როგორ ამ შემთხვევაში არ ისარგებლო საზღვრით?! მით უმეტეს იმათთვის, ვისაც აინტერესებს შოპინგი თურქეთში. შესაძლებელია ესტუმროთ უახლოეს დიდ ქალაქ ტრაპიზონს, ხოლო დასახლება ქემალფაშაში მოხვდეთ საკმაოდ დიდ საბაზრო კომპლექსში, რომელიც ამაყად იწოდება "სტამბოლის ბაზრად".

სარფის გამშვები პუნქტი მუშაობს მთელი საათის განმავლობაში, რუსეთის ფედერაციის მოქალაქეებს ვიზა არ სჭირდებათ, საზღვრის ფორმალობები მინიმალურია, მაგრამ თუ საკუთარი ავტომობილით მიდიხართ, საჭიროა შეიძინოთ თურქული დაზღვევა (დაახლოებით 100$).

მოგზაურობა მაჭახელას ხეობაში

შესაძლებელია განაგრძოთ "თურქული თემა" და გაემგზავროთ მოგზაურობაში მაჭახელას ხეობაში (დაახლოებით 50 კმ ერთ მხარეს, დაახლოებით ორი საათი). ცოტა ხნის წინ მაჭახელას ხეობამ მიიღო სტატუსი ტრანსსასაზღვრო დაცული ტერიტორიის (დაახლოებით 9 ჰექტარი), თურქეთის მხრიდან ეს არის ჯამილის ბიოსფერული რეზერვატი. ქართული სამზარეულოს რესტორნების უდიდესი ქსელი ეწოდება "მაჭახელა".

დაუვიწყარი შთაბეჭდილებები დარჩება შესანიშნავი ბუნებისგან საკიდარი ხიდებით მთის მდინარეებზე, ხატოვანი ფერდობებითა და ჩანჩქერებით. უძველესი დროიდან მაჭახელა იყო "ფარი", რომელიც იცავდა საქართველოს ოსმალეთის იმპერიისგან, რამაც აისახა აქაური მოსახლეობის ტრადიციებსა და ცხოვრების წესზე.

ჯერ გზა მიდის თურქეთ-საქართველოს მდინარე ჭოროხის გასწვრივ, შემდეგ კი - მაჭახელას მდინარის გასწვრივ, ეს მონაკვეთი ვიწროა, საკმაოდ ციცაბო აღმართით. მწვერვალებზე ჩამოკიდებული ღრუბლები ქმნიან შთაბეჭდილებას, რომ გზა ცაში მიდის. თქვენს წინაშე წარმოდგება ბევრი საინტერესო ადგილი: თაღოვანი ხიდები კოკოლეთსა და ცხემლარში, ციხეები გვარა (VII საუკუნე), ჭხუთუნეთი-კალიკავა (XI-XIII), ჩანჩქერები ჭხერი და ქვემო ჭხუთუნეთი, ძეგლი "თოფი მაჭახელა" - უნიკალური თოფები, რომლებიც დამზადდა XVII-XIX საუკუნეებში. ზემო ჭხუთუნეთის ეთნოგრაფიულ მუზეუმში შეგიძლიათ ნახოთ ვერცხლის სამკაულები, კვეთილი ნაწარმი აქაური ხის ჯიშებიდან, ადგილობრივი მოსახლეობის ყოფის უძველესი ნივთები. საინტერესოა, რომ მუზეუმი განთავსებულია ძველ თურქულ მეჩეთში: გუმბათი, კედლები და კიბე მორთულია კვეთით, რომელშიც კარგად ჩანს ტრადიციული ქართული მხატვრობის ელემენტები (ყურძნის მტევნები).

აუცილებლად დააგემოვნეთ ცნობილი მაჭახლური თაფლი, რომელსაც აწარმოებენ კავკასიური ფუტკრები (მათი სახეობა განადგურების საფრთხის ქვეშაა).

რჩევები ტურისტებისთვის

• ლეჟაკები და ქოლგები ქირაობით გაიცემა საათზე ან დღეზე, ასე რომ აირჩიეთ, როგორ არის თქვენთვის უფრო მომგებიანი.
• სასურველია გქონდეთ თან სპეციალური ფეხსაცმელი ლოდზე სასიარულოდ. თუ წინასწარ არ შეიძინეთ, არაფერი, შემოგთავაზებენ ადგილზევე ყიდვას.
• ვალუტის გამცვლელები აქ ბევრია, მაგრამ მცოდნეები გირჩევენ ვალუტის გაცვლას ბათუმში, უფრო მომგებიანი კურსით.